Rodzaje oraz objawy nieżytu nosa

- Alergiczny nieżyt nosa cechują następujące objawy: katar (częściej wodnisty), uczucie blokady nosa, kichanie, swędzenie nosa, a czasem także oczu. Alergia dodatkowo może objawiać się wysypką lub innymi zmianami skórnymi, obrzękiem powiek, zaczerwienieniem oczu. Spowodowana jest nieprawidłową reakcją układu odpornościowego na substancję (alergen), która w normalnych okolicznościach nie powinna wywoływać takiego efektu. Organizm zaczyna zwalczać alergen (np. roztocza czy pyłki traw), co jest przyczyną powstania stanu zapalnego błony śluzowej nosa i wystąpienia objawów alergii.

W celu postawienia diagnozy konieczne jest przeprowadzenie wnikliwego wywiadu z pacjentem, badanie otolaryngologiczne oraz wykonanie testów alergicznych. Identyfikacji alergenu dokonuje się za pomocą testów skórnych lub laboratoryjnego badania krwi. Testy skórne wykonuje się przez nakłucie skóry i naniesienie niewielkiej ilości alergenu. Reakcja pozytywna powoduje powstanie zgrubienia, grudki, tym większej im silniejsza jest alergia. W przypadku badania krwi poszukuje się określonych przeciwciał produkowanych przez organizm w odpowiedzi na kontakt z alergenem.

- Naczynioruchowy nieżyt nosa zwany również niealergicznym nieżytem nosa lub idiopatycznym nieżytem nosa; to przewlekła choroba niezapalna niezwiązana z alergią. Jej istotą jest poszerzenie naczyń krwionośnych jamy nosowej, którego konsekwencją jest obrzęk błony śluzowej i nadmiar wydzieliny znajdujący ujście jako katar. Przyczyny występowania tego typu nieżytu nie są do końca poznane (stąd nazwa idiopatyczny), choć istnieje wiele teorii na ten temat.

Choroba częściej dotyczy kobiet niż mężczyzn i zwykle występuje >20. rż.

Objawy wywoływane są przez czynniki drażniące błonę śluzową nosa, wśród których można wymienić suche powietrze, nagłe zmiany temperatury otoczenia i ciśnienia atmosferycznego, dym tytoniowy, spaliny, a także niektóre zapachy, pikantne potrawy, pobudzenie emocjonalne i podniecenie seksualne. Także niektóre leki mogą powodować podobne objawy, a należą do nich aspiryna, chlorpromazyna czy inhibitory konwertazy angiotensyny. Uważa się, że przyczyną mogą być również wahania stężeń różnych hormonów, dlatego nieżyt taki często występuje w wieku dojrzewania, a także w u kobiet w ciąży. Odrębną formą przewlekłego niealergicznego nieżytu nosa jest nieżyt polekowy, związany z nadmiernym stosowaniem leków donosowych z grupy alfa-adrenomimetyków (np. ksylometazolina, oksymetazolina), których czas stosowania nie powinien przekraczać 5–7 dni.

 

- Idiopatyczny nieżyt nosa występuje przez cały rok, choć bywają okresy zaostrzeń – najczęściej wiosenny i jesienny, co jest związane ze zmianą warunków atmosferycznych (wilgotność, temperatura). Do objawów należy uczucie zatkania nosa, wodnisty katar oraz kichanie.

Rozpoznanie ustala się najczęściej na podstawie wywiadu (szczególnie dotyczącego środowiska pracy oraz warunków mieszkaniowych, a także okoliczności wystąpienia objawów) i badania otolaryngologicznego, ale na ogół polega na wykluczeniu innych chorób. W przypadku rynoskopii przedniej, czyli badania jamy nosa, widoczny jest znaczny obrzęk błony śluzowej. Konieczne może okazać się wykonanie testów alergicznych i innych dodatkowych badań diagnostycznych, takich jak np. morfologia krwi obwodowej.

Leczenie polega głównie na unikaniu czynników lub sytuacji wywołujących objawy. Nieraz niezbędna jest całkowita zmiana trybu życia, a niekiedy nawet zmiana zawodu. Wspomagająco stosuje się roztwory soli morskiej w rozpylaczu, a także leki przeciwhistaminowe albo glikokortykosteroidy donosowe, które łagodzą miejscowe objawy.

Brak wyników
03